Björk'ün içsel ütopyası, Italo Calvino'nun görünmez kentleri her zamanki gibi Türkiye'den akademik çalışmalar, Kemal Kurkut'un trajik hikayesinden öjeni temasının sinema ve edebiyattaki yansımalarına kadar geniş bir yelpazede, ütopyanın distopyaya dönüşüm anları  ve sanatçıların bu gerilimde nasıl umut yarattıklarını keşfediyoruz. 

Nutopia, Neverland, Teneke Trampet, Güneş Ülkesi ile yazarlar Zamyatin, Orwell, Huxley'i ve Ishiguro konu alarak; Francis Galton'ın öjeni projesinden Nazi kısırlaştırma programlarına, tıbbın kontrol aracına dönüşmesi ve her ütopyanın uygulandığında distopyaya dönüşme riskini vurguluyoruz.  

Orwell'in Hayvan Çiftliği'ndeki sorgulamayan sadık Boxer'dan, Kırgız efsanesindeki hafızası silinen köle Mankurt'a; Star Trek evreninin kolektif zihne bağlı Borg'larından, beyin yıkamayla suikastçıya dönüştürülen Mançuryalı Aday'a kadar uzanan örneklerle, bireyin nasıl silinip "tek tip vatandaş" kalıbına sokulduğunu tartışıyoruz. Nazi Almanyası'nın "dejenere sanat" damgası vurduğu modern akımlara karşı Otto Dix'in savaşın bedeli olarak  verdiği eleştirel yanıtı ele alıyoruz ve sonuçta tüm totaliter sistemlerin ortak hayalinin—düşünmeyen, sorgulamayan, itaat eden insan—ve bunun sanat, hafıza ve dikkat pratiğiyle nasıl aşılabileceğini konuşuyoruz.  

Sanatta kutlamalar törenler çok eski zamanlardan beri var. Lascaux Mağarası’ndan söz etmesek olmaz, orada ataların ataları kutlama törenleri resmetmişler. Ama kutlama neşe mutluluk deyince hemen akla gelen Renoir’ın “Teknede Öğle Yemeği Daveti” resmi üzerinden Amelie filmini, onun çağrışımıyla da “Başkalarının Hayatı” filmini konuşuyoruz. Bu film vesilesiyle de Lenin’in "muhteşem, insanüstü bir müzik" olarak övdüğü ve “onu fazla dinlersem devrimi bitiremem” dediği parçaya bakıyoruz. 

Arendt'in Eichmann üzerine yazma süreci, Milgram ve Zimbardo deneyleri, Golding'in Sineklerin Tanrısı üzerinden insanların “düşünmeden” kötüleşip kötüleşmediği,  belirli grup ve liderle özdeşleşmenin sonuçları, totaliter rejimlerin nasıl dünyayı topyekûn yeniden kurgulayan, sistematik ve büyük yalanlar ürettikleri ve bunun için yapabileceklerimiz bu haftanın konuları.

Eskiden Fromm’dan alıntıyla ‘olarak yapmak” ile 'yaparak olmak’ farkını konuşurduk, onlar önemliydi; sonra ‘sahip olmak’ hepsinin önüne geçti; bugünün mottosu ise ‘görünmek’ ve tabii görmek.

"Duygusal olarak çok ‘gerçek’ hissettiren bir şey, nesnel olarak doğru olmasa da hayatımızda ne kadar yer tutmalı?" sorusunun yanıtı Lascaux mağarası, Rukiye Garip tabloları ve hakikat yerine “etki”yi koymanın sanatsal örneği olarak Kiarostami’nin Certified Copy ve Adam McKay’in Don't Look Up filmleri üzerinden konuşuyoruz.  

Hakikate rağmen üretilen yalan ve saçmalıklar içindeki durumumuzu Zizek’ten Yaşar Kemal’e oradan çocuk gelişimine müzikler eşliğinde konuşuyorlar.