In deze aflevering zoomen Barend en Derk in op een begrip dat je overal hoort en nergens echt uitgelegd krijgt. Op verzoek van luisteraar Stefan bespreken ze wat het werkelijk inhoudt, waarom het tegelijk vanzelfsprekend en leeg klinkt, en of er überhaupt iets concreets mee te doen is.

In deze aflevering:
- Het Onderwijsraad-rapport over toetsing: wat stond er nou echt in, en waarom las iedereen er iets anders in?
- De drie functies van toetsen (selectie, leren, evaluatie) en waarom die door elkaar lopen
- Wat een leven lang leren meer is dan upskilling en e-learnings met een certificaat
- De expertise-ervaringsparadox: hoe je 20 jaar ervaring kunt hebben en toch maar weinig hebt geleerd
- Verschillende perspectief en gedachten over de zin en onzin van een leven lang leren/ontwikkelen

Genoemd in deze aflevering:
- Onderwijsraad, advies 'Kijk anders naar toetsing' (2025)
- Johannes Visser, Is het voor een cijfer?
- Suzanne Schut, Stakes are in the eye of the beholder
- René Kneyber (reactie op het Onderwijsraad-rapport)
- Maria Montessori, anekdote over het kind met het emmertje
- Dreyfus-model (over de stadia van expertise-ontwikkeling)

Luistervraag van: Stefan over een leven lang leren en ontwikkelen

---

Last & Bransen, tegen beter weten in.
Een podcast over de zin en onzin van onderwijs, leren, werk en leven.
Drie kwartier tot een uur, bijna elke week.

Meer info: www.lastenbransen.nl of @lastenbransen op Instagram.
Contact: lastenbransen@gmail.com

In deze derde aflevering bespreken Barend en Derk twee onderwerpen die meer met elkaar te maken hebben dan je denkt. Eerst inclusief onderwijs: een ideaal dat volgens de meerderheid van de leraren onhaalbaar is, of een uitnodiging om het onderwijs  wezenlijk anders te organiseren? Daarna duiken ze in kritisch denken, naar aanleiding van Barends nieuwe kinderboek 'Veer - Mijn kunstmatige vriendin', over AI-vriendschap, en zijn 3e herziening van 'Chatten met Napoleon'. Wat is kritisch denken eigenlijk, kun je het aanleren, en waarom kunnen zelfs hoogleraren er soms zo slecht in zijn?

In deze aflevering:
- Waarom inclusief onderwijs misschien geen extraatje is maar een omkering van perspectief
- Universal Design for Learning als praktisch startpunt
- Waarom de strengere meetlat voor AI dan voor mensen oneerlijk uitpakt
- Confirmation bias, p-hacking en de vraag of onderzoekers zelf wel kritisch denken
- De paradox van kritisch denken aanleren zonder voor te schrijven hoe
- Metacognitief vermogen als sleutel in het omgaan met AI

Genoemd in deze aflevering:
- Bert Wienen over inclusief onderwijs
- Het AOB-onderzoek onder leraren over inclusief onderwijs
- Universal Design for Learning (UDL)
- Barends nieuwe boeken: Veer, mijn kunstmatige vriendin en Chatten met Napoleon 3.0
- Het CRAAP-model voor informatiebeoordeling
- Meta-analyse over definities van kritisch denken
- PISA-resultaten als voorbeeld van opgeblazen onderzoeksuitspraken

Heb je zelf een vraag, stelling of voorbeeld? Stuur een bericht of voice memo naar lastenbransen@gmail.com, of via www.lastenbransen.nl.

---

Last & Bransen, tegen beter weten in.
Een podcast over de zin en onzin van onderwijs, leren, werk en leven.
Drie kwartier tot een uur, bijna elke week.

Meer info: www.lastenbransen.nl of @lastenbransen op Instagram.
Contact: lastenbransen@gmail.com

In deze aflevering ontleden we wat leren eigenlijk is, waarom er zoveel verschillende definities bestaan, en waarom 'leren leren' zo onderbelicht blijft in het onderwijs. We bespreken waarom kennisoverdracht niet hetzelfde is als leren, wat trauma-onderzoek ons leert over hoe geheugen werkt, en waarom de effectiefste leerstrategieën het minst populair zijn.

In deze aflevering:
- Steeds meer havisten en vwo'ers die bewust kiezen voor het mbo, en wat dat zegt over hoe we naar opleidingen kijken
- Waarom leren een middel is en geen doel, en wat Gert Biesta daar ooit treffend over zei
- Wat trauma-onderzoek ons leert over geheugen, en waarom dat relevant is voor het herschrijven van misconcepties in de klas
- De illusion of fluency: waarom arceren en herlezen je het gevoel geven dat je leert, terwijl het tegendeel waar is

Genoemd in deze aflevering:
- Gert Biesta, over naar school gaan om iets te leren van iemand met een reden
- Karim Nader, onderzoek naar geheugenreconsolidatie (McGill University)
- Felicitas Biwer, Study Smart programma (Universiteit Maastricht)
- Piet van der Ploeg (1959-2025), onderwijspedagoog
- Bud Blake, striptekenaar ("I taught Stripe everything, but he didn't learn anything")
- Cognitive Load Theory (John Sweller)
- Zelfdeterminatietheorie (Deci & Ryan)
- Last & Bransen, Dat doe je toch niet alleen?! (Boom, 2025)

Heb je zelf een vraag, stelling of voorbeeld? Stuur een bericht of voice memo naar lastenbransen@gmail.com, of via www.lastenbransen.nl.

---

Last & Bransen, tegen beter weten in.
Een podcast over de zin en onzin van onderwijs, leren, werk en leven.
Drie kwartier tot een uur, bijna elke week.

Meer info: www.lastenbransen.nl of @lastenbransen op Instagram.
Contact: lastenbransen@gmail.com

In deze eerste aflevering stellen Barend en Derk zich voor. Hoe ze elkaar leerden kennen op de middelbare school, waarom ze allebei school stom vonden en toch in het onderwijs terechtkwamen, en waarom ze deze podcast zijn begonnen. Daarna duiken ze meteen het inhoudelijke diep in met een groot thema: evidence-informed werken. Wat is het, hoe verhoudt het zich tot evidence-based werken, en waarom gaat het in de praktijk zo vaak mis?

In deze aflevering:
- Hoe je van "school is stom" in het onderwijs terechtkomt
- Wat "tegen beter weten in" eigenlijk betekent
- Het verschil tussen evidence-based en evidence-informed werken
- Cherry picking, cognitieve bias en de replicatiecrisis
- Waarom de wet die evidence-informed werken wil afdwingen zelf problematisch is
- Wat een tussenjaar bij Defensie laat zien over theorie en praktijk

Genoemd in deze aflevering:
- Ilias El Hadioui, Zwarte zwanen scholen
- Hans Schnitzeler, Filosofie van de kroeg
- Kees Hoogland over "research inspired"
- Onderwijsraad-rapport "Leren van onderzoek"
- Diederik Stapel en de replicatiecrisis

Heb je zelf een vraag, stelling of voorbeeld? Stuur een bericht of voice memo naar lastenbransen@gmail.com, of via www.lastenbransen.nl.

---

Last & Bransen, tegen beter weten in.
Een podcast over de zin en onzin van onderwijs, leren, werk en leven.
Drie kwartier tot een uur, bijna elke week.

Meer info: www.lastenbransen.nl of @lastenbransen op Instagram.
Contact: lastenbransen@gmail.com

Leraar Barend Last en onderzoeker Derk Bransen duiken elke week in de zin en onzin van onderwijs, leren, ontwikkelen en de beroepspraktijk. Iets met theorie versus praktijk, en waarom we soms dingen doen waarvan we vaak beter weten.

Drie kwartier tot een uur, bijna elke week.

Last & Bransen, tegen beter weten in.

Meer info: www.lastenbransen.nl of @lastenbransen op Instagram.